Breaking the Language Barrier on Human Rights

The Tragedy of the Qarna Massacre: Iran Kurdistan Report, Part II

November 05, 2010

Photo of Qarna Massacre, September 2, 1979, around 1:00pm: the forces under the command of Mullah Hassani launched an assault on the village of Qarna using tanks and canons. As an act of revenge against those killed in the earlier clash, the forces massacred the village people. Based on the names and statistics available, 64 citizens were viciously murdered, however, the state puts the number of deaths at 46.

30 Years of Massacres and Political Executions in Iran Kurdistan |
Part II: The Tragedy of the Qarna Massacre

Revolution Yes, Devolution No!

By Shahabaddin Sheikhi |
Translation by Siavosh Jalili, Persian2English

One of the most painful human tragedies of the Kurdistan wars was the massacre of innocent people in the village of Qarna. The background of this tragedy dates back to the clashes between the Pishmerg Kurdish guerrilla and the forces who were called ‘Javanmardan’ under the command of Mullah Hassani. The latter were involved in military incursions and assaults in the region, and also in the clash with the Pishmergs where some Javanmardans were killed.

On September 2,1979, around 1:00pm, the forces under the command of Mullah Hassani launched an assault on the village of Qarna using tanks and canons. As an act of revenge against those killed in the earlier clash, the forces massacred the village people. Based on the names and statistics available, 64 citizens were viciously murdered, however, the state puts the number of deaths at 46.

The Kayhan Daily publication, in its September 6, 1979 edition, recounted the massacre through the words of religious leader of the Naghadeh area and the governor of Western Azerbaijan:

Mullah Saleh Rahimi, while pointing out the tragic incident in the village of Ghrana in which some armed and irresponsible individuals killed some of the village residents as an act of Qesas for the martyrs of Doab cervix said, “Innocent people who were martyred in the village of Qarna were all faithful to the Islamic Revolution.” Mr. Haghgoo, the Western Azerbaijan governor, also expressed deep regret for this incident and said, “One cannot attribute such acts to the government or Islam. Those who have committed this crime are neither revolutionary nor the true followers of Imam Khomeini.”  Haghgoo added, “I promise you that those responsible for this incident will be prosecuted and punished.”  Brigaidier-General Zahirnejad, the commander of army corps 64 of Orumiyeh who was also present in this meeting said, “We do not support the murderers, we support the law.”  He promised the Kurdish deputies of Naghadeh that a special force will be installed in Naghadeh to protect the security of all Kurdish brothers and sisters in this town. (Kayhan Daily September 6, 1979).

Among the reports on this massacre, the one issued by the representative of Ayatollah Khomeini holds particular significance. The report of Mehdi Bahadoran that was sent to the region to investigate the incidents by an oral command from Ayatollah Khomeini and a written order from Ayatollah Montazeri reads:

In the name of God

Your Excellency, Ayatollah Khomeini,

After 25 days of observations and investigations in Naghadeh and its suburbs as well as other regions of Kurdistan, the following points can be drawn. The related documents are attached.

1) Some of the evidence and observations suggest that a mysterious conspiracy is going on in Kurdistan and western Azerbaijan. The feudalists and property owners who were the executive arms of the Shah in the previous regime have been heavily armed by people like Dr. Chamran, Gen-Brgd. Zahirnejad, the commander of brigade 64 of Orumiyeh, Colonel Shabazian, and other military and Gendarmery officials to stand up against the marginalized people who have suffered for many years under the rule of the feudalists and land owners.

2) Some of the current military elements like the current commanders of Kurdistan and Western Azerbaijan and some of the personnel under their command, due to the lack of a religious and revolutionary insight and perspective, apart from their positive works, have fanned the fire and spirit of hostility amongst the Kurds and Turks to a degree that the differences and the feuds will remain forever. Most likely, we will face a guerrilla war from Democratic Party of Kurdistan (DPK). This factor has resulted in the resentment and hatred of innocent people toward the Islamic Republic and distrust toward us. As a result, people are pushed toward the DPK.

3) Based on extensive investigation and existing cassettes, Javanmardan, hired by Gendarmerie, and fighters disguised as Mujaheds under the control of Mr. Maboodi and Major Najafi,  massacred at least 45 innocent people in their homes in Qarna, a village in Naghadeh. They then transferred the bodies to the desert to pretend that the victims were killed in armed clashes. They looted the villages and set the homes on fire. Officer Beiglari killed five people in Koopalkoo. All these incidents are the result of the inaptitude or treachery of Gendarmerie’s commanders on one hand and the provocation of anti-Kurdish sentiments and awakening the spirit of revenge against innocent Kurds on the other.  Although those responsible for the crimes have been identified, unfortunately, they enjoy the support of Mr. Zahirnejad, thus it is not possible to arrest and punish the culprits.

4) In Naghadeh and its suburb, and across the Kurdistan and Western Azerbaijan provinces, one of the reasons behind war and bloodshed is the presence of armed land owners and SAVAK members disguised as mullahs who have an anti-Kurdish dogma. These people have been armed by the army and the Gendarmerie. The Revolutionary Guards and the Revolutionary Courts do not have the sufficient power to deal with them. An example is the case of the village of Qarna where orders by Mr. Khalkhali, the Sharia judge, and Mr. Omid Najafabadi were not followed.

5) In addition to a military solution, cultural and ideological solutions are also  necessary to ensure the development of Kurdistan and Western Azerbaijan.


– Purgation of fake mullahs who have caused the war in Naghadeh two to three months ago.

– Arrest and punish those responsible for the massacre and ransack of Qarna and Beygom, Ghaleh, and setting fire to the harvest and the houses in Doab, etc.

– Dismiss and reprimand the commanders who provide the anti-revolutionary forces with intelligence and information to try to weaken the Revolutionary Guards.

– Two investigators from Imam [Khomeini], two from the government and the Revolutionary Council, and one investigator from the General Attorney be sent [to investigate the above-mentioned cases].


Mehdi Bahadoran (September 15, 1979)
(Published in Kayhan Daily on Sepetember 17, 1979)

Photo of the Qarna massacre

This is only part of the story and the real account should be heard from the people of the village of Qarna. Etela’at Daily, on December 7, 1979, published a detailed report on the Qarna massacre in which it examined the events leading to the tragedy. It also conducted interviews with the people of the village. Below are parts of the report released in 1979:

Hamzeh said: “On September 2nd [1979], they surrounded the village with artilleries and tanks. Around 1:00pm, a group of about 100 people along with someone named Ghaderi in the uniform of a Mujahed guard, attacked houses and killed and beheaded anybody they spotted. The village clergy approached them with a few copies of Qur’an and swore that the people of the village were innocent. The assailants immediately killed him, beheaded him, and took his head with them. His head has not been found yet.”

A woman who has lost her 15 and 18 year old children in the massacre said, “They showed mercy to nobody. We have never heard of such atrocities anywhere. Those who are alive were either away from their homes and the village, or found a way to hide themselves [or they would have been killed too].

An old man named Seyyed Ahmad talked about the weapons they used, “They killed some with knives and beheaded them. They killed others, especially children, by suffocating them under their boots and kicks.” Seyyed Ahmad who has lost nine members of his family says that he was in Naghadeh that day and that is why he survived. “When I entered Qarna that evening, I saw hell before my eyes,” he added.

What do the people want?

Three months has passed since the tragedy of Qarna. The tormented people of this village talk about another pain in addition to that of losing their loved ones. They say, Our pain is that nobody has helped us during this time. Nobody has come to see our condition. We see the murderers of our loved ones walk before us nonchalantly and triumphantly. Some have even been awarded for this crime. We know that the person who had planned this massacre was an army commander. (Etela’at Daily, December 7, 1979)

We Do NOT Want Money

When a group of villagers in Qarna learnt that the “Good-Will Delegation” had come to Kurdistan, they travelled to Mahabad in two minibuses. Dariush Forouhar was very moved and saddened after hearing their stories. When Mr. Forouhar told the woman who had lost her two children and husband that her situation will be investigated and she would be helped, she yelled, “In our village a crime has taken place. We do not want money, we only want you to arrest, try, and punish the murderers of our loved ones. We want those who have entered our houses and murdered innocent and defenseless children and now pass in front of us so comfortably and nonchalantly to be arrested and tried. We want nothing but justice. We want someone to answer our call for help and justice. Someone should come and investigate this matter. Some came and said, well this was a war, and such things happen in a war. We swear to God, to faith, to the prophet, that there was no war here. They slaughtered a bunch of innocent people. How could a four year old have participated in the uprising [of the Kurdish people]?

Forouhar promised that he would pass their demands to Imam [Khomeini]. The survivors of the massacres got on the mini-buses and returned home while they would not cease mourning and crying for even a moment. They were still carrying the signs and clothes of mourning. (Etela’at Daily, December 7, 1979)

On December 12, 1979, Etela’at Daily also published the open-letter issued by the Iranian Jurists Society on Kurdistan events, and in particular the tragedy of Qarna, addressed to the Prime Minister Bazargan. An excerpt of the letter reads: “You are aware that in the Kurdish regions of Western Azerbaijan, Kurdistan, and Kermanshah, horrific reports on the violation of the basic rights and freedoms of the citizens have been issued. In particular, the tragedy in the village of “Qarna” symbolizes inhuman acts of violence and revenge. It is necessary that serious investigation be conducted into this tragedy…our humanitarian and national responsibility is to stand against this tragedy and stop the spread of these divisions and feuds… (Etela’at daily, December 12, 1979, page 2).

In the same time as the Qarna massacre, Mullah Hassani and the group under his command were committing similar crimes in other Kurdish villages. Below is a list of some of the villages that fell victim to such carnages which were carried out under the pretext of “purging [the anti-revolutionary], in line with the [Islamic] Revolution”, and with support and participation of Mullah Hassani.

On November 4, 1980, a group of people under the title of the Orumiyeh Basij Committee, which was governed by Hojatoleslam Mullah Hassani and Azim Maaboudi, entered the village of Inderghash in the Sharviran region of Mahbod- with the objective of purgation. The village of Inderghash and the Youssef Kond village are located 10 kilometers northeast of Mahabad. Before this region was raided by the Revolutionary Guards and the military, it was a Pishmergan and DPK hideout. When Hassani and the members of the Basij Committee under the control of Maaboudi arrived in the region, they asked people to hand in their weapons in the name of disarmament. The people explained that the IRGC was in the area ten days ago and had already collected all the weapons. Hassani’s armed forces disregarded the people’s statements and the document they presented to show that the IRGC had already gathered the weapons. They attacked and beat the people up and gave them until the next day to hand in their weapons. While exiting the village, Hassani’s troops got attacked by the PDK and were forced to retract back to the village. Upon their return, they began to massacre the innocent residents of the village. In less than two hours, 35 villagers were slaughtered. Hassani’s forces and Maboudi’s Basij Committee showed no mercy to anyone. They opened fire on whomever they spotted passing through the entrance of the village.

On November 8, 1980, four days after the massacre of Inderghash, Hassani’s forces and Maboudi’s Basij Committee entered the village of Sofian Ashnuyeh with the objective of purgation and disarmament. Without any provocation or ado, they opened fire on the villagers. The clergy of the village, its teacher, and 11 others (13 in total) were killed and 20 were injured.

The subsequent massacres are briefly listed below based on the data provided by the Cultural Centre against Kurdish Genocide:

1) Massacre of Ghalatan village (Naghadeh area) on March 26, 1980. 13 people were killed

2) Massacre of Sufian village (Piranshahr area) on November 18, 1960. 12 unarmed civilians, of whom 7 were over the age of 50, were murdered.

3) Massacre of Bayizabad (Naghadeh area) on November 9,1981. 12 people were killed, but nine names have been identified so far.

4) Massacre of the workers of the furnace of the brick factory in Saroghamish on October 15,1981. In this tragedy 18 people were killed and 13 names have been identified.

5) Massacre of the people in the village of Garahgool, Mahabad on January 23, 1982. 18 people were killed, most of whom were above the age of 50, and even people between the ages of 75 and 90 were among the victims.

6) Massacre of nine people in a village near Mahabad

7) Massacres in the Halabi, Kooykan, Kehrizey-e Shakakan, and Yonaslian villages (all in the Naghadeh region). More thn 40 people were killed. The names of only 23 victims were recorded.

8) The massacres of the villages of Deymeh Soor, Jafar Abad, Marjan Abad (all near Mahabad). In these attacks which took place on March 16, 1983, many unarmed civilians were killed, but only the names of nine have been recorded.

9) Massacre of the villages of Laghoush and Gija (in Orumiyeh’s Sooma region) on May 22, 1983. The names of 13 vicitims have been recorded.

10) Massacre of the villages of Choghol Mostafa, Khalifeh Lian, and Ghourkhaneh (Naghadeh), on March 25, 1982. 6 people lost their lives.

11) Massacres of the villages of Jebreil Abad, Goondeh, Villeh, and Do Ab (Ashnooyeh) on October 15, 1982. 6 people lost their lives.

In addition to the names of those killed in the Qarna massacre in 1979, 49 names out of the total 68 victims, and 12 villagers of Ghalatan, 35 residents of Inderghash and Sookand, 12 victims from Sofian, in 1979, another 27 unarmed civilians lost their lives in other regions of Kurdistan. Out of the 27 people, the names of 25 of them are recorded in the archives of KDP; two other people were identified in investigations conducted locally.

The limited number of identified victims of 1980 in the face of large numbers of people attacked from all sides, and the number of those killed in 1979 as well as other years, indicate that the statistics for 1980 is by no means an accurate reflection of those killed in this year. Based on eyewitness accounts, thousands of civilians were killed in a city like Sanandaj (the capital of the Kurdistan province) without a single name recorded.

Out of the 27 names mentioned above, 6 individuals, of whom 3 were women, were executed by the firing squad. It is not unclear whether they were supporters of political parties or regular citizens. However, this very point shows that there has been apparently no distinction between armed Kurdish groups and unarmed civilians (War in Kurdistan magazine, 1980, 1981, 1982 annexes).

It can be said that between 1979 and 1983, fourteen attacks that resulted in the mass killings of normal civilians took place. In these operations, hundreds were killed, but only the names of 242 of them have been recorded. It is noteworthy that out of the 242 people, 105 (i.e. 44%) are Kurds living in the Naghadeh region; the city of Mahabad with 72 casualties is ranked second. These statistics show that the Western Azerbaijan province was involved in the unrest and massacre of innocent villagers more than any other region, due to the scope of influence of individuals like Mullah Hassani and Javanmardan troops.

فاجعه ی قتل عام قارنا

یکی از دردناک ترین فجایع انسانی جنگ های کردستان ، کشتار و قتل عام مردم بی گناه روستای «قارنا» است. پیشینه ی این فاجعه ظاهرا به درگیری چند ماه قبل و به طور دقیق تر حادثه ی درگیری چریکی میان پیشمرگان کورد و نیروهای تحت فرمان ملا حسنی که با عنوان «جوانمردان» به تاخت و تاز نظامی در این منطقه، مشغول بودند، باز می گردد. ظاهرا در این درگیری عده ای از نیروهای تحت فرمان ملا حسنی کشته می شوند و 11 شهریور ماه سال 58 در ساعت 1 بعد از ظهر با لشکری عظیم مجهز به تانک و توپ به روستای قارنا حمله کرده و در تلافی کشته شدگان حادثه ی مذکور ، مردم این روستا را قتل عام می کنند که طی آن مستند به آمار کوردها که با نام منتشر شده است 68 نفر و بنا به آمار های دولتی 46 نفر به طرز وحشیانه ای به قتل می رسند.

روزنامه ی کیهان در تاریخ 15 شهریور ماه 1358 روایت این قتل عام را از زبان پیشوای مذهبی کوردهای نقده و استاندار آذربایجان غربی چنین نقل می کند: « ملا صالح رحيمي با اشاره به حادثه تأسف بار روستاي «قارنا» كه طي آن گروهي از افراد مسلح غير مسئول به قصاص خون شهيدان گردنه دوآب عده اي از اهالي اين روستا را به قتل رسانده اند، گفت :افراد بي گناهي كه در روستاي قارنا به شهادت رسيده اند، همه مؤمن به انقلاب اسلامي بوده اند. آقاي حفگو استاندار آذربايجان غربي نيز، ضمن ابراز تأسف عميق از اين واقعه گفت:اين گونه كارها را نه به حساب دولت مي توان گذاشت و نه به حساب اسلام و كساني كه اين جنايت را مرتكب شده اند نه انقلابي هستند و نه پيرو واقعي امام خميني ».

حقگو اضافه كرد : بشما قول ميدهم عاملان اين حادثه را به فوريت تحت تعقيب قرار داده و به مجازات برسانيم . تيمسار سرتيپ ظهيرنژاد فرمانده لشكر 64 اروميه نيز كه در اين ملاقات حضور داشت ، گفت : ما حامي قاتلين نيستيم بلكه از قانون حمايت ميكنيم . وي به نمايندگان كرد نقده قول داد كه با استقرار يك نيروي ويژه در نقده امنيت همه برادارن و خواهران كرد در اين شهرستان را تأمين كند.(كيهان15/6/1358)

اما بیش از هر گزارشی از این قتل عام گزارش نماینده ی بنیان گذار جمهوری اسلامی ادر این زمینه قابل توجه است . متن گزارش مهدی بهادران، که به دستور شفاهی آیت الله خمینی و دستور کتبی آیت الله منتظری برای بررسی حوادث منطقه، به آن جا اعزام شده بود، به این شرح است:« بسمه تعالي حضرت امام خميني دام ظله از مجموع مشاهدات و بررسي‏هاي 25 روزه در نقده و حومه و بقية جاهاي كردستان كه مدارك آن همراه گزارشات تقديم مي‏گردد: 1- بعضي ادله و شواهد در دست است كه در كردستان و آذربايجان غربي يك توطئه مرموز در جريان است، زيرا فئودالها و مالكين كه در رژيم گذشته عامل اجرائي شاه در منطقه بوده‏اند توسط افرادي نظير دكتر چمران، تيمسار ظهير نژاد، فرمانده لشكر 64 اروميه سرهنگ شهبازيان و ساير فرماندهان ارتشي و ژاندارمري تا بن دندان مسلح شده‏اند و در برابر مردم مستضعف كه ساليان زياد از دست فئودالها زجر كشيده‏اند تحت فشار قرار مي‏گيرند. 2- بعضي عناصر ارتشي مانند فرماندهان فعلي كردستان و آذربايجان غربي و پاره‏اي از پرسنل زير فرمان در اثر نداشتن بينش مذهبي و انقلابي در كناره كارهاي مثبت خود روح خصومت و عقده را بين ترك و كرد منطقه چنان تحريك كرده‏اند كه براي هميشه اختلاف باقي خواهد ماند و به احتمال قوي با يك جنگ چريكي از سوي دمكرات‏ها مواجه خواهيم شد همين عامل باعث بيزاري مردم بي گناه از جمهوري اسلامي و بدبيني به ما گشته است كه در نتيجه مردم به سوي دمكراتها سوق داده مي‏شوند. 3- با تحقيقات مفصل كه گزارشات و نوارهاي موجود جوانمردان استخدامي ژاندارمري و مجاهد نماهاي نقده تحت سرپرستي آقاي معبودي و سرگرد نجفي در قارنا از توابع نقده حداقل 45 نفر را بدون گناه قتل عام كرده در محل سكونت آنها و بعداً كشته‏ها را در بيابان‏ها انتقال داده‏اند كه وانمود نمايند در جنگ كشته شده‏اند و دهات را غارت كرده و به آتش كشيده‏اند و استوار بيگلري در كوپلكو 5 نفر را كشته و اين در اثر بي لياقتي يا خيانت و توطئه فرماندهان ژاندارمري از يكسو و تحريك احساسات ضد كردي و بيدار شدن روح انتقامجوئي بر ضد كردهاي معصوم از سوي ديگر است متاسفانه با اينكه عاملين اين كشتار شناخته شده‏اند به علت حمايت ظهير نژاد از مفسدين محلي امكان دستگيري و مجازاتشان نيست. 4- در نقده و حومه و بلكه سراسر كردستان و آذربايجان غربي يكي از عوامل جنگ و خونريزي وجود ملانماهاي ساواكي با تعصب ضد كردي و فئودالهاي مسلح است كه توسط ارتش و ژاندارمري مسلح شده‏اند و دادگاه انقلاب و سپاه پاسداران انقلاب قدرت كافي براي جلوگيري را ندارد مانند جريان قارنا كه حكم حاكم شرع آقاي خلخالي و آقاي اميد نجف آبادي اجرا نشد. 5- در كنار راه حل نظامي، راه حل فرهنگي و ايدئولوژي و عمراني جهت كردستان و آذربايجان غربي لازم است.


-تصفية روحانيون قلابي كه باعث جنگ دو سه ماه قبل نقده شده‏اند و ساير نقاط.

– دستگيري و مجازات عاملين كشتار و غارت قارنا، بيگم قلعه و آتش سوزي خرمن و خانه‏هاي دوآب و غيره.

-نظارت روي دادگاه انقلاب و تقويت آن جهت دستگيري مفسدين.

-تعويض يا توبيخ فرماندهاني كه رسماً اطلاعات در اختيار ضد انقلابيون گذارده و درصدد تضعيف سپاه پاسداران هستند.

فرستادن دو نفر بازرس از طرف امام، دو نفر بازرس از طرف دولت و شوراي انقلاب و يك نفر از طرف دادستان كل. با تقديم احترامات فائقه – مهدي بهادران 24/6/58(كيهان26/6/1358)

با این همه این تنها بخشی از ماجراست و اصل ماجرا را باید از زبان مردم روستا شنید. روزنامه اطلاعات در تاریخ 16آذر ماه سال 58 گزارش مفصلی را در مورد فاجعه ی قتل عام قارنا تهیه می کند و در آن ضمن پرداختن به عوامل شکل گیری این فاجعه ، گفت و گوهایی با مردم این روستا انجام می دهد که بخشی از آن به شرح زیر است:

« حمزه مي گويد: روز 11 شهريور، تمام اطراف ده را با تانك و توپ محاصره كرده بودند، و ساعت يك بعدازظهر عده اي حدود صد نفر بهمراه شخصي باسم قادري، بشكل مجاهدين پاسدار، بخانه‏ها ريختند و هر كسي را دم دستشان ديدند، كشتند و سر بريدند. روحاني ده، با يك جلد قران، نزد انها رفت و قسم خورد كه مردم اين ده هيچ تقصير و گناهي ندارند. مهاجمين روحاني ده را فوراً كشتند و سرش را بريدند و با خود بردند و هنوز سر روحاني ده پيدا نشده است،

زني كه دو فرزند 15و 18 ساله اش را در اين كشتار از دست داده است مي گويد:

آن ها به هيچكس رحم نكردند. اين همه بيرحمي را ما هيچ جا نشنيده بوديم آن ها كه حالا زنده اند در آن ساعت يا در ده در خانه شان نبودند يا توانستند به طريقي خود را مخفي كنند. درباره نوع اسلحه اي كه بكار برده شده بود،

پيرمردي بنام سيداحمد، مي گويد:-بعضيها را با تفنگ كشتند بعضيهارا با چاقو و كارد سر بريدند، بعضيها را هم مخصوصاً كودكان را زير لگد و پوتين خفه كردند.

سيد احمد كه 9 نفر از اعضاي خانواده اش را از دست داده است درباره چگونگي زنده ماندن خود مي گويد:

-من انروز در نقده بودم و غروب، وقتي وارد قارنا شدم، جهنم را جلوي چشم خود ديدم.

مردم چه مي خواهند؟

از فاجعه قارنا بيش از سه ماه مي گذرد. مردم زجر كشيده اين روستا علاوه بر از دست دادن عزيزان خود از درد بزرگ ديگري هم دارند، انها مي گويند:

-درد ما اينست كه در طول اين مدت، هيچكس به فرياد ما نرسيده است. هيچكس نيامده تا وضع ما را ببيند ما قاتلين عزيزان خود را مي بينيم كه خونسردانه و فاتحانه از مقابل ما مي گذرند. بعضي‏هايشان بخاطر اين جنايت پاداش هم گرفته اند! ما مي دانيم طرح اين جنايت، يك امير ارتش بوده است.

ما پول نمي خواهيم

گروهي از اهالي ده «قارنا» با اطلاع از سفر هيات حسن نيت به كردستان با دو ميني بوس از «قارنا» به مهاباد امدند. انها با حرف‏هايشان، داريوش فروهر را سخت متأثر كرده بودند. وقتي فروهر به زني كه شوهر و دو دخترش را از دست داده بود گفت بكار شما رسيدگي مي شود، با فرياد و بغض گفت:

-در ده ما جنايت شده، ما پول نمي خواهيم، ما فقط مي خواهيم قاتلين عزيزان ما را بگيريد و محاكمه كنيد و مزدشان را كف دستشان بگذاريد. ما مي خواهيم ان گروهي كه وارد خانه‏هاي ما شدند و عده اي طفل معصوم و بي گناه را كشتند و حالا با خيال راحت و خيلي خونسرد، از مقابل ما مي گذرند دستگير و محاكمه شوند. ما چيزي نمي خواهيم، جز عدالت. ما مي خواهيم كسي به فرياد ما برسد. كسي بيايد اينجا و به كار ما رسيدگي كند. ديروز عده اي امدند و گفتند: خوب جنگ بود و جنگ هم از اين حرفها دارد،اما بخدا، به دين، به پيغمبر،اينجا جنگ نبود،اينجا يك مشت مردم بي گناه را سلاخي كردند. بچه چهار ساله چطور مي توانست در قيام شركت داشته باشد.

فروهر به آنها قول داد: حرف‏هايشان را به امام منتقل كند. بازماندگان قتلها هم سوار ميني بوسها شدند و در حالي كه لحظه اي از گريستن و ناليدن ارام نداشتند. خود كه هنوز نشانه‏هاي عزاداري و تعزيت رابر تن دارد بازگشتند.(اطلاعات16/9/1358)

هم چنین روزنامه ی اطلاعات در تاریخ 21 آذرماه نامه‌ی سرگشاده‌ی جمعیت حقوقدانان ایران درباره‌ی وقایع کردستان به ویژه فاجعه ی قارنا را به نخست‌وزیر، مهندس بازرگان ، منتشر می کند. در بخشی از این نامه آمده است”… مطلعید که در مناطق کردنشین از استانهای آذربایجان غربی و کردستان و کرمانشاه گزارشاتی دلخراش در رابطه با تجاوز به آزادی و حقوق اساسی شهروندان ارسال می‌شود. به‌ویژه فاجعه روستای “قارنا” که نماد خشونت و انتقامگیری ضدبشری می‌باشد و لازم است در مورد آن تحقیقاتی جدی صورت پذیرد… وظیفه‌ی انسانی و ملی همه ماست که در برابر این فاجعه بایستیم و از گسترش دامنه‌ی این اختلافات جلوگیری به عمل آوریم…” (روزنامه‌ی اطلاعات، 21 آذرماه 1358، ص 2).

کشتارهای بعدی

در همین زمان، ملا حسنی و گروه تحت فرماندهی اش، چنین جنایاتی را در ابعاد مختلف در روستاهای دیگر کرد نشین نیز انجام داده بودند که از آن میان می توان به روستاهای: ده نالوس در اشنویه، ده سراوکانی، کلیج در منطقۀ پیرانشهر، ده صوفیان، شادله در نقده و قره قشلاق، ایندرقاش، داشخانه و … اشاره کرد که همگی تحت عنوان پاکسازی و در جهت انقلاب و با حمایت و مشارکت حسنی صورت گرفته است.

روز سیزده آبان سال 1359 افرادی تحت عنوان کمیته ارومیه و بسیج، که تحت رهبری حجت الاسلام ملا حسنی و عظیم معبودی اداره می شدند، برای پاکسازی روستاهای مهاباد ـ منطقه شاروپران ـ وارد ده ایندرقاش شدند. ده ایندرقاش و ده دیگری به نام یوسف کند، در ده کیلومتری شمال خاوری مهاباد قرار دارند. پیش از هجوم سپاه پاسداران و ارتش به منطقه، محل پیشمرگان و حزب دموکرات بوده است. هنگامی که حسنی و اعضای کمیته بسیج به سرپرستی معبودی به ده می رسند، به نام پاکسازی و خلع سلاح از مردم طلب اسلحه می کنند؛ و مردم می گویند که ده روز قبل سپاه به منطقه آمده و سلاح ها را تحویل گرفته است. افراد حسنی بدون توجه به نظریات مردم و سندی که بیانگر تحویل اسلحه به سپاه بود، به ضرب و جرح مردم پرداخته و تا روز بعد به آن ها فرصت می دهند که سلاح خود را تحویل دهند! هنگام خروج از ده ، حزب دموکرات به آن ها حمله ور شده و آن ها مجبور به عقب نشینی به طرف ده می شوند. اما در بازگشت به قتل مردم بی گناه می پردازند. در کمتر از دو ساعت 35 نفر از روستائیان قتل عام می شوند. افراد ملا حسنی و کمیته بسیج معبودی به کسی رحم نکردند. از مدخل ده هر کسی را که می دیدند به رگبار بستند.

در هفدهم آبان و چهار روز پس از کشتار در ایندرقاش افراد بسیج ارومیه و نقده که با رهبری حجت الاسلام ملا حسنی و عظیم معبودی، به قصد پاکسازی روستاهای منطقه عازم صوفیان اشنویه می شوند. و بدون مقدمه شروع به تیراندازی می کنند، روحانی ده و معلم آن و جمعاً 13 نفر کشته و 20 نفر زخمی می شوند.

کشتارهای بعدی به اختصار و به نقل از مرکز فرهنگی مقابله با ژینوساید کرد چنین است :

کشتار دسته جمعی مردم روستای قلاتان(نقده)در تاریخ 6/1/59،که در حمله به این روستا 13 نفر کشته شدند.

کشتار دسته جمعی روستای صوفیان از توابع پیرانشهر در تاریخ 27/8/59 که 12 نفر از اهالی غیر نظامی این روستا به قتل می رسند و 7 نفر از آن ها بالای 50سال سن داشتند.

-قتل عام روستای باییزآباد( نقده) در تاریخ 18/8/60 که 12 نفر به قتل می رسند اما تنها اسامی 9 نفر شناسایی شده است.

کشتار دسته جمعی کارگران کوره خانه ی آجر پزی ساروقامیش در تاریخ 23/6/60 که در این فاجعه 18نفر کشته شده اند و اسامی 13 نفر شناسایی شده است.

کشتار دسته جمعی مردم روستای قره گول مهاباد در تاریخ 6/11/61 که در این کشتار نیز 18 نفر جان خود را از دست می دهند که اکثر آن ها بالای 50 سال سن داشته اند و حتا افراد ی با سنین 70 و 95 سال در میان آنها دیده می شود.

کشتار 9 نفر از اهالی روستای سوزی از توابع مهاباد

کشتار دسته جمعی مردم روستاهای دیلانچرخ، حلبی، كویكان، كه‌ریزه‌ی شكاكان و یونسلیان در منطقه ی نقده‌ در این کشتار ها مجموعا بیش از 40 نفر کشته شده اند که تنها اسامی 23 نفر تا کنون شناسایی شده است.

کشتار دسته جمعی در روستاهای دیمه سور، جعفر آباد، مرجان آباد از توابع مهاباد. در این حملات که در تاریخ 25/12/61 انجام گرفت عده ی زیادی از مردم غیر نظامی کشته شدند که تنها اسامی 9 نفر شناسایی و ثبت شده است.

کشتار دسته جمعی مردم روستاهای هه لقوش و گیجه، در منطقه ی سوما ی ارومیه در تاریخ 3/1 /62، که اسامی 13 نفر شناسایی و به ثبت رسیده است.

10- کشتار دسته جمعی روستاهای چقل مصطفی، خلیفه لیان و گورخانه (نقده) در تاریخ 5/1/62، که منجر به کشته شدن 21 نفر شده است.

11- کشتار دسته جمعی روستاهای جبرییل آباد و گونده ویله و دو آب(اشنویه)،23/6/62، 6نفر در این حملات جان خود را از دست دادند.

به جز اسامی کشته شده گان روستای قارنا در سال 1358 که از 68 نفر آن ها تنها اسامی 49 نفر قابل شناسایی بوده و 12 نفر از اهالی روستای قلاتان، 35 نفر از اهالی روستاهای ایندرقاش و وسوکند و 12 نفر از اهالی صوفیان، در سال 1358، حدود 27 نفر دیگر از شهروندان غیر نظامی در دیگر مناطق کوردستان جان خود را از دست داده اند. از این 27 نفر، اسامی 25 نفر آن ها در آرشیو حزب دموکرات کوردستان ایران به ثبت رسیده و دو نفر دیگر در تحقیقات محلی شناسایی شده اند. اسامی بسیار محدود شناسایی شده در سال 1359 با توجه به حجم عظیم حملات همه جانبه و با توجه به تعداد کشته شدگان در سال 58 و دیگر سال ها نشان از این دارد که این آمارها تحت هیچ شرایطی منعکس کننده ی تعداد واقعی جان باختگان نیست . زیرا بنا به نقل قول های مردمی تعداد کشته شدگان شهروندان غیر نظامی در شهری همانند سنندج هزاران نفر ذکر شده که حتی یک نام هم به ثبت نرسیده است. نکته ی دیگر قابل ذکر این است که از این 27 نفر 6 نفر آن ها تیرباران شده اند و معلوم نیست که این 6 نفر که 3 نفر از آن ها زن بوده اند، از اعضا یا هواداران احزاب بوده اند و یا مردم عادی.اما آن چه همین مورد نشان می دهد این است که ظاهرا تفکیکی میان نیروهای مسلح نظامی کورد و شهروندان عادی صورت نمی گرفته است.( مجله ی جنگ در کوردستان،ضمیمه ی سال 1359،1360 و 1362)

در واقع می توان گفت که بین سال های 1358تا 1362 حدود 14 حمله که منجر به کشتار دسته جمعی شهروندان عادی شده است، انجام گرفته است.در این عملیات ها صدها نفر کشته شده اند که تا کنون تنها نام 242 نفر به ثبت رسیده است و جالب توجه است که از این 242 نفر 105 نفر از آن ها یعنی حدود44%، از کوردهای منطقه ی نقده هستند و شهر مهاباد با 72 کشته در مقام دوم قرار می گیرد. این مسئله نشان می دهد که استان آذربایجان غربی با توجه به حوزه ی نفوذ کسانی چون ملا حسنی و لشکر جوانمردان اش بیش از هر منطقه ی دیگر، درگیر آشوب و کشتار دسته جمعی مردم بی گناه روستا ها شده است.

  • Balatarin
    Tags: , , , , ,



    1. News vom 6. November « Arshama3's Blog
    2. Qarna Massacre Imam awarded Medal of Bravery in Iran | Persian2English
    3. Qarna Massacre Mullah Awarded with ‘Medal of Bravery’ in Iran / امام جمعه ارومیه نشان درجه یک شجاعت گرفت | Street Journalist
    4. کوشتاری بە کۆمەڵی خەڵکی گوندی قارنێ – كوردى پۆست

    Leave a Response